Orgel De Burgwal
Gebouwd door Zwier van Dijk (1877)
Het orgel van de Burgwalkerk in Kampen werd in 1877 voltooid door Zwier van Dijk als een tweeklaviers balustradeorgel met aangehangen pedaal en 17 registers. Het instrument werd gebouwd kort na de ingebruikname van de kerk in 1875 en vormde vanaf het begin een vast onderdeel van de inrichting van de voorzijde van de kerkzaal. De constructie bestond uit mechanische sleepladen en een zijkantbespeling, geheel in lijn met Van Dijks andere orgels uit dezelfde periode.
In 1942 vond de eerste grote wijziging plaats. J. Reil voegde een vrij pedaal toe op een pneumatische lade met drie stemmen en plaatste het bovenwerk in een zwelkast. Hiermee werd het oorspronkelijke concept van Van Dijk uitgebreid en kreeg het orgel een meer romantisch georiënteerde opbouw. Deze ingreep betekende het begin van een reeks structurele aanpassingen die het instrument in de daaropvolgende decennia ingrijpend zouden veranderen.
In 1951 werd het orgel opnieuw door Reil onder handen genomen. Omdat de hoofdkas naar voren begon te hellen, werd het gehele orgel naar achteren verplaatst. Tegelijkertijd bouwde Reil een nieuwe rugwerkkas, samengesteld uit oude kerkbanken, die aanvankelijk nog leeg bleef. De meest ingrijpende verbouwing volgde in 1958–1959, uitgevoerd door Willem van Leeuwen. Hij wijzigde de interne opbouw volledig: het hoofdwerk werd boven in de kas geplaatst, het oude bovenwerk werd als positief daaronder opgesteld, en een nieuw vrij pedaal met vijf stemmen werd in de pedaaltorens ondergebracht. De zwelkast werd verwijderd en de tractuur en klavierbak werden vernieuwd.
In 1960 moest het orgel worden gedemonteerd vanwege een gedeeltelijke instorting van het kerkplafond. Bij de heropbouw in 1964 werden nieuwe beelden geplaatst en werd het tot dan toe lege rugpositief voorzien van negen registers, opnieuw door Van Leeuwen. Hiermee kreeg het orgel zijn driedelige opbouw zoals die sindsdien herkenbaar is.
Orgelmakerij Reil heeft in 2006/2007 groot onderhoud verricht aan het orgel. De orgelkas is gerestaureerd en heeft de huidige witte kleur gekregen. Ook zijn zijn een aantal registers geherintoneerd. De kromhoorn van het rugwerk is in 2016 vervangen door een dulciaan in de stijl van Van Leeuwen.
Dispositie
Hoofdwerk
Quintadeen 16′
Praestant 8′ (dubbelkorig)
Holpijp 8′
Octaaf 4′
Roerfluit 4′
Quint 2 2/3′
Octaaf 2′
Mixtuur IV-VI sterk
Cornet IV sterk (discant)
Trompet 8′
Bovenwerk
Praestant 8′
Viola di Gamba 8′
Doesfluit 8′
Octaaf 4′
Speelfluit 4′
Nasard 2 2/3′ (1951)
Fluit 2′
Mixtuur IV sterk
Hobo 8′ (1951)
Tremulant
Rugwerk
Quintadeen 8′
Holpijp 8′
Praestant 4′
Gedekt Fluit 4′
Gemshoorn 2′
Quint 1 1/3′
Scherp III sterk
Sesquialter II sterk (discant / 1951)
Dulciaan 8′
Tremulant
Pedaal
Subbas 16′
Praestant 8′
Octaaf 4′
Fagot 16′
Cornet 4′
Koppels:
Hoofdwerk – Positief
Hoofdwerk – Rugwerk
Pedaal – Hoofdwerk
Pedaal – Positief
Pedaal – Rugwerk
Toonhoogte a’ = 441 Hz.
Stemming: Evenredig zwevend
Bronnen:
Orgelmakerij Reil: www.reil.nl
Orgeldatabase: www.orgbase.nl
Orgelnieuws: www.orgelnieuws.nl
Met dank aan Sander van den Houten
Parkeren
Lees alles over parkeren in Kampen
Programma
Ieder jaar een serie orgelconcerten voor de fijnproever.
Op de donderdagavonden in juli en augustus en op de feestdagen.